Η Nαταλία Γεωργοσοπούλου και η Σταύρια Νικολάου μας μιλούν για την «Αλμυρή Έρημο»

Νάνα Παπαδάκη: «Θέλω να πω αυτά που θέλω και πρέπει για τις σημαντικές γυναίκες του θεάτρου μας»
29 Απριλίου 2022
Η Άννα Μαρία Παπαχαραλάμπους σκηνοθετεί την παράσταση «Backpack»
30 Απριλίου 2022

H Nαταλία Γεωργοσοπούλου και η Σταύρια Νικολάου ερμηνεύουν και σκηνοθετούν την παράσταση «Αλμυρή Έρημος». (Φωτογραφίες: Πέτρος Καλφαμανώλης).

Sharing is caring!

 

Συνέντευξη στη Μαριλένα Θεοδωράκου

 

Σκηνοθετούν και ερμηνεύουν στην παράσταση «Αλμυρή Έρημος». Η Nαταλία Γεωργοσοπούλου και η Σταύρια Νικολάου μιλούν στο theatermag για την παράσταση η οποία κάνει πρεμιέρα την 1η Μαΐου στο Ινστιτούτο Γκροτόφσκι, στον ιστορικό χώρο Laboratorium του Γιέρζι Γκροτόφσκι, στο Βρότσλαβ της Πολωνίας και στη συνέχεια θα παρουσιαστεί στο Θέατρο 104, στην Αθήνα. Πρόκειται για μία πρωτότυπη σκηνική σύνθεση που αντλεί το υλικό της από μαρτυρίες προσφύγων και λογοτεχνικά έργα για τη Μικρά Ασία, με αφορμή τα 100 χρόνια από τη Μικρασιατική καταστροφή.

 

Πώς ξεκίνησε η συνεργασία σας για την παράσταση «Αλμυρή Έρημος»;

Nαταλία Γεωργοσοπούλου: Με την Σταύρια είμασταν συμφοιτήτριες στη Δραματική σχολή και υπήρχε μια αμοιβαία εκτίμηση από την αρχή. Όταν, λοιπόν, ολοκληρώθηκε ο πρώτος κύκλος εργασίας που έβαλε τα θεμέλια μέσα μου για το όραμα της παράστασης, την σκέφτηκα αμέσως και της πρότεινα να συνεργαστούμε. Στην πορεία μπήκε στην ομάδα ο Γιάννης Ισμυρνιόγλου, ο μουσικός της παράστασής μας. Οι τρεις μας πορευτήκαμε για αρκετούς μήνες ερευνώντας το υλικό της παράστασης που το πλάθαμε κάθε μέρα. Είμαι ευγνώμων που στην δουλειά αυτή έχω πλάι μου δύο καλλιτέχνες, όπως η Σταύρια και ο Γιάννης.

Σταύρια Νικολάου: Η συνεργασία μας με τη Ναταλία – μετά την αποφοίτηση μας από τη Δραματική σχολή – αισθάνομαι πως ήρθε σαν φυσικό επακόλουθο της σχέσης μας μέσα στη σχολή. Τον Γιάννη, επίσης, τον γνώριζα ως μουσικό μέσω της Ναταλίας οπότε η ομάδα, πολύ γρήγορα, λειτούργησε ως σύνολο. Είναι όντως πολύ μεγάλη χαρά να δουλεύεις με ανθρώπους που ήδη γνωρίζεις και εκτιμάς.

 

Η παράσταση ανεβαίνει με αφορμή τα 100 χρόνια από τη Μικρασιατική καταστροφή. Ποια ήταν η έρευνα που κάνατε και ποιο υλικό χρησιμοποιήσατε;

Nαταλία Γεωργοσοπούλου: Η «Αλμυρή Έρημος» είναι μια παράσταση για τον πόλεμο και την προσφυγιά. Τα πολιτικά γεγονότα εμπνέουν μια ανάγνωση της ιστορίας που επηρεάζει την ευαισθησία μας και τον τρόπο με τον οποίο αξιολογούμε το χώρο στον οποίο κινούμαστε. Ο χώρος λοιπόν, κυριολεκτικά και μεταφορικά, είναι ιδιαίτερα σημαντικός στην παράστασή μας, που επιχειρούμε ένα ονειρικό ταξίδι στην τραγική σπείρα της Ιστορίας του ανθρώπου.

Κεντρική αναφορά της παράστασης υπήρξε ο Έλληνας εικαστικός Γιάννης Κουνέλλης, εκπρόσωπος του κινήματος της ArtePovera. Γεννηθείς το 1936 και έχοντας ζήσει τα απόνερα των μακρών πολεμικών συγκρούσεων και έπειτα την κατοχή και τον εμφύλιο, αρχίζει να δημιουργεί σε μια Ευρώπη που κυοφορεί τον Μάη του 1968. Σπαρακτική η ρίζα που διαγράφει το, δίχως άλλη επιλογή, επαναστατικό παρόν. Χρησιμοποιεί «φτωχά» υλικά (άμμο, ξύλο, πέτρες) και τα μετατρέπει σε φορείς αρχαίας μνήμης. Αυτή η έρευνα λοιπόν, αποτέλεσε την ψυχή της «Αλμυρής Ερήμου». Αναφορικά με το ιδεολογικό- κειμενικό υλικό της παράστασης, σημαντικές πηγές αντλήσαμε από τα «Ματωμένα Χώματα» της Διδούς Σωτηρίου, μαρτυρίες από το «Μικρασιατικό Μέτωπο» του Παντελή Πουλιόπουλου, από τις «Τρωάδες» του Ευριπίδη, ντοκιμαντέρ και οτιδήποτε άγγιζε την ψυχή της παράστασης και της δικής μας.

Σταύρια Νικολάου: Από την πρώτη στιγμή που αρχίσαμε να μελετάμε για την Μικρασιατική καταστροφή, τόσο βιβλία (βιογραφίες, μυθιστορήματα) όσο και ντοκιμαντέρ, καταλήξαμε από κοινού στο ότι η Καταστροφή αυτή, αποτελεί ακόμη μια πληγή στην ανθρώπινη Ιστορία και το μόνο πραγματικό υλικό το οποίο και μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε, είναι όλα τα πρωτογενή συναισθήματα που προκαλεί η φρίκη του πολέμου.
Εξού και η χρήση μουσικής ζωντανά στην παράσταση, καθώς ο ήχος αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι των αισθήσεων. Ο πόνος, οι ήχοι, η βία, ο θρήνος, η απώλεια, η μνήμη, η μουσική, η νοσταλγία, η καταστροφή, η ανθρώπινη επαφή συνδέονται άμεσα με τα μύχια της ψυχής κάθε ανθρώπου. Ταυτοχρόνως και από σκηνογραφικής άποψης, καταλήξαμε στο ότι δεν θα μπορούσαμε παρά να χρησιμοποιήσουμε τέτοια πρωτογενή υλικά, ώστε να υπάρχει μια ακολουθία και «συνέχεια» ανάμεσα στην αφήγηση της παράστασης, τη μουσική που την ενδύει και την εικόνα που την ολοκληρώνει.

 

 

Τι συμβαίνει ανάμεσα στα δύο κεντρικά πρόσωπα, τον «Στρατιώτη» και τη «Γυναίκα»;

Nαταλία Γεωργοσοπούλου: Ο «Στρατιώτης» και η «Γυναίκα» είναι τα δύο κεντρικά πρόσωπα- σύμβολα του έργου, πορεύονται παράλληλα στο έργο χωρίς να συναντιούνται σε πραγματικό χρόνο. Στην αρχή, πρόκειται για μια αφήγηση των γεγονότων της Μικρασιατικής εκστρατείας, όπως το καθένα από τα δύο πρόσωπα τα έζησαν. Στην πορεία του έργου, και όσο βαθαίνει η οδύνη του πολέμου βαδίζοντας στο τραγικό πεπρωμένο πια, θα μπορούσαμε να πούμε ότι οι μοίρες τους ταυτίζονται. Δε μας απασχολεί πια, ποιος είναι ποιος. Η ατομική ταυτότητα έχει χαθεί και οι δύο χαρακτήρες έχουν σβήσει ο ένας μέσα στον άλλον.

Σταύρια Νικολάου: Πρόκειται για τα δύο πρόσωπα του έργου που θα μπορούσαμε να πούμε πως αποτελούν αρχέτυπα, εξού και η επιλογή αυτών των ονομάτων που προδίδουν εξόφθαλμα το νόημά τους. Πρόκειται για κάθε στρατιώτη και κάθε γυναίκα που βρέθηκε μέσα στη φωτιά οποιουδήποτε πολέμου. Οι αφηγήσεις τους, προχωρούν παράλληλα χωρίς να συναντιούνται πραγματικά. Συναντιούνται όμως αισθητηριακά και μαζί, συνυφαίνουν όλες τις εικόνες που δημιουργούν το παζλ του πολέμου.

 

Ο Γιάννης Ισμυρνιόγλου είναι ο μουσικός επί σκηνής και υπογράφει την πρωτότυπη μουσική σύνθεση στην παράσταση «Αλμυρή Έρημος». (Φωτογραφίες: Πέτρος Καλφαμανώλης).

 

Θα θέλατε να μας πείτε για την παρουσίαση της παράστασης στο Ινστιτούτο Γκροτόφσκι στην Πολωνία και στη συνέχεια στο θέατρο 104 στην Αθήνα;

Nαταλία Γεωργοσοπούλου: Είναι μεγάλη μας χαρά η παράστασή μας να κάνει πρεμιέρα στον ιστορικό χώρο Laboratorium του Γέρζι Γκροτόφσκι στο Βρότσλαβ της Πολωνίας. Ως νέοι καλλιτέχνες, ψάχνουμε τις ρίζες μας, ποιοι είμαστε και τι έχουμε να πούμε μέσα από το έργο μας. Δε θα μπορούσε να υπάρξει καλύτερη αρχή για το ταξίδι μας αυτό, από έναν ζωντανό χώρο μνήμης και πράξης. Στο θέατρο 104 η παράσταση μας «Αλμυρή Έρημος» θα παρουσιάζεται κάθε Σαββατοκύριακο του Μάη από 7 έως 29 του μήνα.

Σταύρια Νικολάου: Ως νέοι καλλιτέχνες είναι αδιαμφισβήτητα τεράστια χαρά και τιμή να παρουσιάζουμε τη δουλειά μας σε έναν τόσο σημαντικό και ιστορικό χώρο, όπως το Ινστιτούτο Γκροτόφσκι. Η παράσταση θα παρουσιαστεί την 1 Μαΐου στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Sakura και στη συνέχεια, από τις 7 Μαΐου θα ανέβει στην Αθήνα στο Θέατρο 104.

 

Ποια είναι τα ζητήματα που σας απασχολούν και θέλετε να παρασταθούν στο θέατρο;

Nαταλία Γεωργοσοπούλου: Για να κατανοήσουμε τον παράλογο καιρό που ζούμε και άρα να φανούμε εμείς οι ίδιοι δημιουργικοί και να τον προσπεράσουμε, πρέπει να εντρυφήσουμε στις πληγές του. Σκαλίζοντας τις πληγές υπάρχει η ελπίδα να γιάνουν, ώστε να προχωρήσουμε σ’ ένα παρόν φέροντας το παρελθόν και όχι κρύβοντάς το. Δυστυχώς, στην ελληνική Ιστορία υπάρχει συχνά η τάση να ξεχνάμε ή να αποσιωπούμε το παρελθόν. Το αποτέλεσμα βέβαια, είναι να σκουντουφλάμε συνεχώς πάνω του. Η παράστασή μας «Αλμυρή Έρημος», είναι η πρώτη δουλειά της ομάδας θεάτρου Άλας. Με αφορμή την επέτειο των 100 χρόνων από τη Μικρασιατική καταστροφή, επιχειρούμε μια παθιασμένη αναζήτηση της ταυτότητάς μας.

Σταύρια Νικολάου: Τα ζητήματα που μας απασχολούν και θέλουμε να παρουσιάσουμε ποικίλουν και, η αλήθεια είναι ότι συν τω χρόνω, γίνονται όλο και πιο πολύπλοκα και πολύπλευρα, οπότε είναι δύσκολο να αριθμηθούν και να παρουσιαστούν ως αυτόνομες θεματικές. Πλέον κάθε πτυχή της ζωής μας, κάθε τι που μας απασχολεί, φέρει άπειρους άξονες κεντρικούς και παράπλευρους που ψάχνουν να βρουν τρόπο έκφρασης – κάτι που για εμάς αποτελεί πρόκληση και κίνητρο σκληρής καλλιτεχνικής δουλειάς. Αν θα μπορούσα να κάνω μια προσπάθεια απομόνωσης ενός κεντρικού αρτηριακού άξονα, στην «Αλμυρή Έρημο» αυτός θα ήταν η μνήμη και η ευθύνη που έχουμε όλοι απέναντι στην Ιστορία να την αναγιγνώσκουμε με τα μάτια στραμμένα στην αλήθεια. Γιατί, όποιος δεν ξέρει την αλήθεια για την Ιστορία είναι υποχρεωμένος να την ξαναζήσει.

 

 

Πληροφορίες για την παράσταση «Αλμυρή Έρημος»

Σκηνοθεσία, Ερμηνεία: Nαταλία Γεωργοσοπούλου, Σταύρια Νικολάου

Πρωτότυπη μουσική σύνθεση, μουσικός επί σκηνής: Γιάννης Ισμυρνιόγλου

Σκηνική εγκατάσταση, κοστούμια, φωτισμοί: η ομάδα

Φωτογραφίες: Πέτρος Καλφαμανώλης

Trailer: Γιάννης Αποσκίτης, Πέτρος Καλφαμανώλης

Αφίσα: Γιάννης Αποσκίτης

Επικοινωνία: Μαριάννα Παπάκη, Νώντας Δουζίνας

 

 

Πού: Θέατρο 104, Ευμολπιδών 41, Αθήνα (Μετρό Κεραμεικός), τηλ. 210 3455020, 6951 269828, www.104.gr

Πότε: από 7 Μαΐου 2022 και κάθε Σάββατο και Κυριακή στις 21.00. Ές 29 Μαΐου 2022

Διάρκεια παράστασης: 55 λεπτά

Τιμές εισιτηρίων: 12 ευρώ (κανονικό), 10 ευρώ (μειωμένο), 8 ευρώ (ατέλειες)
(*) μειωμένα: άνεργοι, φοιτητές, ΑμεΑ, παιδιά

Ηλεκτρονική προπώληση: https://www.ticketservices.gr/event/almyri-erimos/